Podcast GRAPE | Czy rozwój AI może nas zabić?
Rozwój technologiczny miał dawać nam więcej dobrobytu, ale może też odebrać nam kontrolę nad przyszłością. Czy sztuczna inteligencja stanie się kolejnym wielkim skokiem cywilizacyjnym, czy technologią, której nie będziemy w stanie zatrzymać? Z danych tłoczy Jakub Growiec. Zapraszają: Patrycja Maciejewicz (Polityka Insight) i Piotr Żoch (GRAPE)
Opis odcinka:
Przez 200 tysięcy lat ludzkość przechodziła kolejne rewolucje: poznawczą, rolniczą, przemysłową i cyfrową. Każda zwiększała nasze możliwości, ale każda przynosiła też skutki uboczne, których wcześniej nie potrafiliśmy przewidzieć. Paradoks polega na tym, że problemem AI może być nie tyle utrata miejsc pracy, ile utrata ludzkiej kontroli nad decyzjami.
Jak działa rozwój gospodarczy i dlaczego tempo zmian technologicznych może być dziś bezprecedensowe? Co oznacza AI alignment i czym różni się wspieranie człowieka od zastępowania jego decyzji? I co się stanie, jeśli powstanie AGI zdolna nie tylko do rozwiązywania problemów, ale także do samodzielnego realizowania celów?
Gościem jest Jakub Growiec ze Szkoły Głównej Handlowej. Rozmowa prowadzi od ekonomii wzrostu i pełnej automatyzacji aż po najbardziej niepokojące scenariusze: nierówności, wyścig AI między USA i Chinami, samodoskonalenie modeli oraz ryzyko utraty kontroli. Dowiesz się, dlaczego maksymalizowanie wzrostu gospodarczego niekoniecznie jest racjonalne, jeśli ceną może być katastrofa.
To odcinek o tym:
- dlaczego kolejne rewolucje technologiczne coraz mocniej przyspieszają rozwój gospodarczy;
- dlaczego AI może być inna niż wcześniejsze technologie — zamiast pracy fizycznej zaczyna zastępować ludzką pracę umysłową i podejmowanie decyzji;
- czym jest AI alignment i dlaczego zgodność celów sztucznej inteligencji z ludzkimi wartościami jest tak trudna;
- co może oznaczać AGI, samodoskonalenie modeli i utrata kontroli nad coraz bardziej sprawczą AI;
- czy pełna automatyzacja przyniesie powszechny dobrobyt, czy raczej rekordowe nierówności ekonomiczne;
- jak pogodzić wzrost gospodarczy i bezpieczeństwo, gdy wyścig technologiczny nie daje uczestnikom dobrego powodu, by zwolnić..
Gość: Jakub Growiec
Jakub Growiec jest prof. SGH, członkiem CEPR Research and Policy Network on Artificial Intelligence, współpracuje z organizacją PauseAI. Jego główne zainteresowania badawcze związane są z ekonomią długookresowego wzrostu gospodarczego oraz postępu technologicznego, konsekwencjami sztucznej inteligencji i automatyzacji, funkcjami produkcji oraz kapitałem ludzkim i społecznym.
Komentarz Jakuba Growca:
Rozmowa miała miejsce w kwietniu 2026 r. W miesiącach, które upłynęły między nagraniem a publikacją, kontynuowane były tendencje dynamicznego wzrostu skali i kompetencji modeli sztucznej inteligencji. Zmaterializowały się też niektóre omawiane zagrożenia. Wrześniowe premiery GPT-6 Astra od OpenAI oraz Claude Fable 5.1 od Anthropic spopularyzowały pogląd, iż poziom AGI (ogólnej sztucznej inteligencji) został już osiągnięty. Natomiast niedawne incydenty z udziałem roju agentów OpenAI, które wbrew woli badaczy wydostały się ze swej "piaskownicy" do Internetu, stworzyły szereg improwizowanych tablic ogłoszeń, zaczęły wymieniać na nich informacje oraz przeprowadziły skoordynowany atak hakerski na Hugging Face, pokazały, jak może wyglądać w praktyce utrata kontroli nad AI. To najpoważniejszy jak dotąd sygnał alarmowy. Pytanie, czy przełoży się on na intensyfikację prac nad bezpieczeństwem AI oraz lepszą regulację branży, pozostaje jednak wciąż otwarte.
Posłuchaj:
Najnowszy odcinek naszego podcastu GRAPE | Tłoczone z danych jest do odsłuchania wszędzie tam, gdzie słuchacie Państwo swoich ulubionych podcastów, w tym w serwisach: Spotify | Apple Podcasts | YouTube.
Czasówka:
- 0:00 – Intro
- 0:57 - Czy rozwój może być zabójczy?
- 5:08 - Co łączy wydarzenia przełomowe?
- 11:13 - Co jest złego w tym, że outsourcujemy podejmowanie decyzji do AI?
- 20:45 - Co ubezpiecza nas przed AI stającym się ponad naszą kontrolą??
- 29:17 - Jak się liczy prawdopodobieństwo zagłady cywilizacji?
- 36:55 - Jak wygląda moment bez powrotu z AI?
- 41:37 - Jaki wpływ na ludzkość będzie miał następny punkt przełomowy?
- 48:33 - Jeszcze raz w sumie: Czy rozwój może być zabójczy?
- 49:55 - Liczba odcinka / Outro
Montaż:
Maximillian Nosal